Drukuj

Zapewne niejeden raz zetknęliśmy się w szkole wśród uczniów z przypadkami dręczenia, a nawet znęcania. Problemy te bywają bagatelizowane, wielokrotnie uznaje się je za typowe dla wieku młodzieńczego. Nie każdy jednak zdaje sobie sprawę z tego, jak takie zachowania wpływają na dalsze życie ofiar szkolnych łobuzów, jak daleko sięga ich oddziaływanie na dorosłe życie.

Depresja, psychoza i używki…

Naukowcy dowiedli, że ponad 20% osób, które doznały przemocy psychicznej i fizycznej w szkole, w dorosłym życiu będzie wymagało pomocy psychiatry lub psychoterapeuty. Znacznie częściej cierpią one na depresje, stany lękowe, psychozy oraz są podatniejsze na uzależnienie się od narkotyków, papierosów czy też alkoholu. Przemoc w szkole Przemoc wśród rówieśników to doświadczenie, które ma ogromny wpływ na ich przyszłe, dorosłe życie.

Czy oprawca może stać się ofiarą?

Utrwalone agresywne zachowania w stosunku do szkolnych kolegów i koleżanek w przyszłości odbijają się również na samych oprawcach. Skutki tych działań są jednak nieco inne niż w przypadku ofiar. Osoby te w dorosłym życiu często angażują się w działalność przestępczą, mają problemy z używkami i w dalszym ciągu stosują przemoc – w stosunku do swoich własnych dzieci lub partnera. Krzywdzą siebie i swoich bliskich. Ofiara w szkole = ofiara w pracy? Niekoniecznie… Duża część osób, które w szkole doświadczały przemocy, na późniejszych etapach swojego życia przyjmuje postawę ofiary. Jednak nie zawsze tak się dzieje. Niektórzy potrafią odciąć się od szkolnej przeszłości i zmodyfikować swoje życie. Zmienia się też sposób postrzegania ich przez otoczenie. Determinacja i samozaparcie sprawiają, że stają się wykwalifikowanymi i cenionymi pracownikami, a nawet właścicielami dobrze prosperujących firm. Jednakże wiele dorosłych osób, które w okresie szkolnym doznało przemocy, ma problemy emocjonalne, jest podatna na stres, cierpi na bezsenność. Zdarza się, że traumatyczne przeżycia z dzieciństwa wracają do nich w koszmarach sennych. Występują u 0tych osób stany lękowe, czasami ujawniają się rozmaite fobie, a niekiedy skłonność do nadmiernego przeżywania rozmaitych obaw.

Lęk – „Co robić gdy mnie dopada?”

„Mam lęk, a może to strach, a może obawa? Na pewno mam z tym problem!”, „Nie radzę sobie! Może pójść do psychiatry? Dobrze, ale przecież nie jestem wariatem?”, „Co inni powiedzą? Czy to wstyd?”, „Czy coś się dzieje w moim mózgu?” – takie myśli często towarzyszą osobom, które ogarnia niepokój. Mózg to miliardy komórek (neuronów) i setki bilonów połączeń między nimi. Niewielkie zakłócenie w tym układzie prowadzi do zaburzenia czy choroby. Kiedy zatem dopada nas lęk, jak go rozpoznać? Uczucie zagrożenia, którego źródła nie możemy ustalić, niepokój paraliżujący nasze funkcjonowanie czasem płynie do nas wolno jak rozlana rzeka, a czasem dopada nas nagle jak grom z jasnego nieba. Towarzyszy mu kołatanie serca, ból w okolicy mostka, duszność. A może to strach? Strach jest realny, konkretny, dopada nas, gdy zagrożenie jest widoczne. Mówi się, że strach ma wielkie oczy. To niepokój wywoływany widokiem włochatego pająka czy myślą o lataniu samolotami. Jest najbliższy zrozumienia fobii. Fobią jest stan przerażenia, paniki wywołanej przez bardzo konkretne sytuacje lub przedmioty. A obawa? Obawa to poczucie zagrożenia spowodowane czymś, co może nas spotkać w przyszłości. Obawiamy się zachorowania na nowotwór, że coś złego się stanie naszym bliskim, że utracimy pracę. Sprzyjają temu środki masowego przekazu, bombardujące nas informacjami o katastrofach, nieszczęściach, zbrodniach.

Jak sobie radzić w sytuacji lękowej lub w wypadku fobii?

Pierwsze kroki:

• Nie unikaj lęku i nie walcz z nim.

• Zastosuj odwrażliwianie, tj. redukowanie intensywności reakcji lękowej (np. głaszcz małego psa, jeśli się obawiasz dużych, pobaw się sztucznym pająkiem, wykonaj wirtualny lot samolotem).

• Ureguluj oddech (wdech nosem – policz do 4, zatrzymaj – policz do 4, wydech ustami – policz do 4, zatrzymaj – policz do 4, te czynności powtórz 21 razy).

• Przypomnij sobie o kilku pozytywnych wydarzeniach, w których uczestniczyłeś.

• Skontaktuj się ze specjalistą – psychologiem lub psychiatrą, o ile objawy będą się powtarzały i nasilały.

W przypadku zaburzonego snu, bezsenności, koszmarów sennych, zanim sięgniesz po tabletkę:

• Wywietrz sypialnię.

• Zadbaj o odpowiedni materac oddychający.

• Ustaw łóżko zgodnie z naturalnym polem magnetycznym.

• Zadbaj o akustykę, wyciszenie sypialni.

• Wynieś z sypialni wszelkie urządzenia emitujące fale magnetyczne, nie używaj ich 2 godziny przed snem (światło monitorów hamuje wydzielanie w mózgu melatoniny).

• Telefon ustaw w trybie samolotowym.

• Idź na krótki spacer przed snem.

Reasumując:

• Kładź się do łóżka tylko wtedy, gdy jesteś senny.

• Używaj łóżka tylko do snu.

• Gdy się obudzisz i nie możesz zasnąć w ciągu 20 minut, wstań i zajmij się czymś nużącym.

• Wstawaj rano o tej samej porze i unikaj drzemek w ciągu dnia.

• Jeśli problemy ze snem będą się nasilały, skorzystaj z pomocy specjalisty.

Pamiętaj, że stany lękowe czy zaburzenia snu mogą być dla Ciebie sygnałem, że w Twoim organizmie dzieje się coś niedobrego. Nie lekceważ ich, wykorzystaj je jako pozytywne ostrzeżenie, które powinno skłonić Cię do zdiagnozowania problemu i zastosowania odpowiedniego leczenia.

Autor: Marek Juraszek, psychiatra

Bibliografia

www.marekjuraszek.pl

Znęcanie się w szkołach. Przewodnik dla młodzieży jak przeciwdziałać sie znęcaniu.

www.webmd.com

www.telegraph.co.uk

www.livescience.com

www.healthline.com

www.medicalnewstoday.com

www.overcomebullying.org

Nasza strona internetowa wykorzystuje pliki cookies (tzw. ciasteczka). Brak zmiany ustawień przeglądarki oznacza wyrażenie zgody na ich korzystanie.