Drukuj

Motywacja do pracy potrzebna jest w każdym zawodzie. Bez odpowiedniej motywacji finansowej – wynagrodzenia za pracę i pozafinansowej, czyli satysfakcji, spełnienia, realizacji swojego talentu, poczucia bycia użytecznym i potrzebnym dla innych, prestiżu, uznania, realizacji marzeń itp., praca staje się czymś bardzo uciążliwym i nieznośnym. W przypadku nauczycieli kwestia ich motywacji do pracy oraz umiejętność automotywacji jest szczególnie istotna, ponieważ ma bezpośredni wpływ na motywację uczniów do uzyskiwania osiągnięć szkolnych, radzenia sobie z trudnościami w nauce, dobrego samopoczucia w szkole. Można powiedzieć, że motywacja nauczyciela nie jest tylko jego osobistą sprawą, jak to ma miejsce w innych zawodach. Jej brak lub niski poziom ma negatywny wpływ na uczniów, rodziców i współpracowników. Dlatego nauczyciel powinien przykładać dużą wagę do dbania o swoją motywację do pracy oraz rozwijać umiejętności automotywacji i przeciwdziałać wypaleniu zawodowemu. Dbałość o „higienę psychiczną” pracy jest bardzo istotnym aspektem pracy każdej osoby bezpośrednio pracującej z uczniem i jego rodziną. Czym jest motywacja? Słowo to pochodzi od łacińskiego słowa movere, czyli „poruszać się”. Zatem motywować znaczy mniej więcej to samo, co poruszać do działania. Słowo to sugeruje także, że owa siła skłaniająca do działania znajduje się w Twoim wnętrzu, że tam znajduje się coś, co pcha Cię do działania, wprawia w ruch. Może to być rodzaj pragnienia, emocji lub potrzeby. Masz w sobie dwa rodzaje motywacji motywację wewnętrzną i zewnętrzną.

• Motywacja zewnętrzna – podejmowanie aktywności w wyniku działania czynników zewnętrznych takich jak: opinia innych ludzi, nacisk przez nich wywierany, działania wymuszane przepisami, zależności w jakich jesteś. W dużej mierze motywacja zewnętrzna związana jest z korzyściami materialnymi jakie odnosisz podejmując aktywność.

• Motywacja wewnętrzna - to tendencja wewnętrzna człowieka do podejmowania działania. Cechą tej motywacji jest ciekawość, przyjemność, satysfakcja, talent, wytrwałość. Jest to motywacja pojawiająca się w Twoim wnętrzu, niezależnie od korzyści materialnych jakie osiągniesz podejmując działanie. Najlepiej się czujesz i pracujesz, kiedy Twoja motywacja jest motywacją wewnętrzną – wynikającą z psychologicznych potrzeb. Motywacja jest wtedy bardzo silna, trwała i niezależna od czynników zewnętrznych. Masz szczęście, ponieważ „robisz to, co lubisz i jeszcze Ci za to płacą”. Jest to parafraza słów Konfucjusza, który powiedział: "Wybierz pracę, którą kochasz i nie przepracujesz ani jednego dnia więcej w Twoim życiu." W przypadku nauczyciela czynnikami wpływającymi na jego motywację do pracy są: • zdolni uczniowie, • klasa bez problemów wychowawczych, • uczniowie ciekawi wiedzy, • dobra współpraca z rodzicami i uczniami, • dobrze wyposażona pracownia, • wynagrodzenie. Realne warunki miejsca pracy nie zawsze zapewniają wyżej wymienione czynniki, mogące pozytywnie wpływać na Twoją motywację. Dlatego trzeba sobie trochę pomóc i zadbać o siebie poprzez indywidualne motywowanie. Jakie elementy powinno ono zawierać? Proponujemy skupienie się na:

  1. Określeniu osobistego poziomu motywacji. Zachęcamy do przeanalizowania, co jest powodem, dla którego pracujesz i wykonujesz zawód nauczyciela? Czy twoja motywacja jest zewnętrzna – wykonujesz swoją pracę tylko i wyłącznie ze względu na korzyści finansowe, zależności społeczne w jakich jesteś, z braku innych możliwości pracy? Czy też twoje powody mają w sobie cechy motywacji wewnętrznej – czujesz, że chcesz pracować z innymi ludźmi, przekazywać swoją wiedzę, pomagać im, odkrywać ich potencjał, zarażać swoją pasją itp.?

  2. Sporządzeniu Twojej osobistej listy celów – co pragniesz osiągnąć w swojej pracy? Co dla Ciebie jest oznaką satysfakcji, sukcesu i spełnienia w Twoim zawodzie? Warto o tym pomyśleć, uświadomić to sobie, zapisać. Słowa zapisane mają szczególną wartość – przestają być marzeniem, życzeniem, rzeczą ulotną, a stają się konkretnym celem do osiągnięcia. Są również konkretnym osiągnięciem, z którego masz prawo i powinieneś być dumy. Jeśli jesteś dumny ze swojej pracy, wspierasz swoją motywację i przeciwdziałasz wypaleniu zawodowemu.

  3. Przygotuj koła ratunkowe. Brzmi to nieco zagadkowo - ale intencją jest, abyś miał plan rezerwowy na sytuację niepowodzenia, zwątpienia, załamania. Towarzyszą one każdemu człowiekowi i są wpisane w naturę naszych działań. Stare powiedzenie mówi, że „tylko ten nie popełnia błędów, kto nic nie robi”. W Twojej pracy na pewno będą momenty, w których zdarzy Ci się popełnić błąd, podjąć złą decyzję, niedokładnie ocenić sytuację. Możesz wtedy odczuwać duży dyskomfort i mieć pretensje do siebie. Zdarza się też, że zawiodą ci, w których mocno inwestowałeś swoje emocje, pracę, czas. Takie są mroczne strony pracy opartej na kontakcie z drugim człowiekiem. I w takich właśnie sytuacjach masz prawo poczuć się kiepsko. Jednocześnie powinieneś się na takie sytuacje przygotować. Tu właśnie przydadzą się te „koła ratunkowe” – czyli rzeczy, które pomagają zachować dobre samopoczucie pomimo wszystko. To może być wszystko, co zechcesz. Ważne, aby pomagało Ci odzyskać względną równowagę, dobry humor i samopoczucie. Zrób listę takich rzeczy, np. ulubionych filmów, albumów muzycznych, zdrowych przysmaków, osób na które możesz liczyć, zajęć jakie lubisz wykonywać. Pilnuj, aby w momentach załamania sięgać po „koła ratunkowe” i nie dawać się zatapiać smutkowi i załamaniu.

  4. Przebywaj w towarzystwie osób, które są zmotywowane. Twój zapał łatwo można zgasić, jeśli wokół Ciebie będą sami malkontenci i narzekacze. Czujesz się wówczas osamotniony w swoich pomysłach i entuzjazmie. Nie masz z kim i nie masz jak realizować ciekawych projektów. Taka atmosfera zabije nawet najstabilniejszą motywację. Zanim się obejrzysz, dołączysz do zespołu „to się nie uda, po co to robić, kto nam za to zapłaci”.

Autor: Adrianna Skaza – psychoterapeuta,socjolog

Nasza strona internetowa wykorzystuje pliki cookies (tzw. ciasteczka). Brak zmiany ustawień przeglądarki oznacza wyrażenie zgody na ich korzystanie.